Minister Demir versnelt uitrol digitale meters

5 juni 2020, over deze onderwerpen: Energiebeleid, Leefmilieu

Op voorstel van Vlaams minister van Energie Zuhal Demir heeft de Vlaamse Regering beslist om de digitalisering in de energiesector te versnellen door analoge meters voor elektriciteit en aardgas versneld te vervangen door digitale meters. Met digitale meters kunnen consumenten hun verbruik actief sturen en leveranciers kiezen die dynamisch inspelen op periodes van lage prijzen. De uitrol van de digitale meter startte in Vlaanderen op 1 juli 2019 en er was een termijn van 15 jaar voorzien voor de volledige uitrol.

“We schakelen nu een versnelling hoger en beperken de termijn tot 10 jaar met het zwaartepunt op de komende jaren. Netbeheerder Fluvius moet ervoor zorgen dat tegen eind 2024 al 80 procent van de gebruikers een digitale meter heeft. Zo kunnen gezinnen ook sneller genieten van de voordelen van de digitale meter: energiebesparing en dus ook minder kosten”, zegt Vlaams minister van Energie Demir.

Met een digitale meter heeft de consument een gedetailleerd overzicht van zijn energieverbruik. Bovendien kan hij dynamische contracten aangaan die inspelen op de uurprijzen op de markt. Dat zet aan tot energiebesparing en leidt dus tot minder uitstoot van CO2 en bijhorende milieuvoordelen. Daarnaast stuurt de digitale meter de meterstanden automatisch door en zijn er geen manuele opnames meer nodig. De plaatsing van de meters gebeurt aan huis door technici van de netbeheerder; de kostprijs wordt algemeen verrekend via het distributietarief op de energiefactuur.

Dichten van de kloof
Eind april 2020 waren er in Vlaanderen 269.000 digitale meters geïnstalleerd; zo’n 4,7 procent van het totale aantal van 5,7 miljoen analoge meters dat moet vervangen worden. Ten opzichte van de meeste Europese landen hinken we wat achterop. Uit een recent rapport van de Europese Commissie blijkt dat meer dan de helft van de lidstaten een installatiegraad van 10 procent bereikt hebben voor slimme meters voor elektriciteit. In zeven lidstaten hebben al 80 procent van de gebruikers een digitale meter of is de uitrol voltooid.

Vlaams minister Zuhal Demir: “Op mijn vraag heeft de VREG een actualisatie gemaakt van haar eerdere kosten-batenanalyse voor de uitrol van digitale meters. Daaruit blijkt dat de versnelde uitrol tot een hogere maatschappelijke winst leidt van gemiddeld 888 miljoen euro. Dat is dus een stuk positiever dan een tragere uitrol over 15 jaar, waarvoor de kosten-batenanalyse berekend werd op 768 miljoen euro. We hebben er dus alle voordeel bij om de uitrol van de digitale meter maximaal te versnellen.”

Dat de versnelde uitrol sowieso zou leiden tot hogere kosten voor de distributienetbeheerders, en dus mogelijk ook voor de eindklant, klopt volgens Demir niet. “De versnelde uitrol is wel degelijk mogelijk zonder te leiden tot hogere elektriciteitskosten voor de energieverbruikers”, zegt Demir. “Het einddoel van deze versnelde uitrol is zelfs het tegenovergestelde: de factuur drukken voor mensen die bewust omgaan met hun energieverbruik.”

Voordelen van de digitale meter
De consument krijgt een beter inzicht in zijn energiegebruik via het webportaal van Fluvius of via applicaties die hij aansluit op de lokale gebruikerspoorten (cf. www.maakjemeterslim.be). Ook Fluvius krijgt een beter inzicht voor het beheer van zijn netten waardoor onder andere energiefraude beter opgespoord kan worden, de opbrengst daarvan wordt geschat op 600 miljoen euro, die niet langer op andere gebruikers verhaald zal moeten worden. De netbeheerder zal ook minder moeten investeren in de versterking van zijn net,de meterstanden zullen niet meer handmatig opgenomen moeten worden en een tariefwissel of een aanpassing van het toegangsvermogen is veel sneller gebeurd. Er zullen minder fouten gebeuren bij het doorgeven van meterstanden bij een verhuis of wissel van leverancier. Ook de problematiek van facturatie van energie die door een vorige huurder is verbruikt, behoort tot het verleden. Al deze voordelen drukken de kosten van netbeheerders, hetgeen positief is voor de factuur van de consumenten.

De uitrol van de digitale meter is dus de cruciale basis voor de transitie naar het decentrale energiesysteem van de toekomst. De digitale meter ondersteunt decentrale en lokale productie, flexibiliteit, energieopslag en het gebruik van elektrische voertuigen en warmtepompen. Zonder digitale meter is het veel moeilijker en soms onmogelijk om een hoger zelfverbruik, vraagsturing, tijdsafhankelijke tarieven en dynamische elektriciteitsprijzen (bijvoorbeeld lagere elektriciteitsprijzen bij een groot aanbod aan hernieuwbare energie en lage vraag naar elektriciteit) mogelijk te maken. Zo zal het dankzij de digitale meter vanaf 2021 ook mogelijk worden dat zonnepaneel-eigenaars voor de energie die ze zelf produceren maar niet rechtstreeks verbruiken, een teruglevercontract afsluiten met hun energieleverancier om vergoed te worden voor de elektriciteit die ze in het net injecteren.