België wordt koploper in strijd tegen ivoorhandel

19 maart 2019, over deze onderwerpen: Dierenwelzijn

Vandaag heeft de bevoegde Kamercommissie de ivoorwet van N-VA-Kamerleden Werner Janssen en Rita Gantois unaniem goedgekeurd. Het wetsvoorstel van juni 2018 maakt van België één van de koplopers in de internationale strijd tegen de illegale ivoorhandel.  

Begin 19e eeuw waren er nog 26 miljoen olifanten. Begin 20e eeuw nog 10 miljoen. Vandaag blijven minder dan 500.000 olifanten over.

De oproep van Werner Janssen is duidelijk: “Elk kwartier sterft een olifant. Jaarlijks sterven tot 30.000 olifanten voor hun ivoor. Binnen 20 jaar kan de olifant verdwenen zijn. Laat ons niet de generatie zijn die deze prachtige reus uitroeit.”

Er beweegt vandaag heel wat op het internationaal toneel, om de ivoorhandel te stoppen en de olifant te redden. Europa is vandaag een grote exporteur van ivoor, mede door al het ‘oud’ ivoor van voor 1947 dat in Europa zonder controle circuleert onder de ‘antiekuitzondering’. De uitvoer van ‘legaal’ Europees ivoor stimuleert de vraag in Azië, ook naar illegaal ivoor en vormt vaak een dekmantel voor de illegale ivoorhandel. Afrikaanse landen vragen Europa al jaren om haar interne ivoormarkt te sluiten, met weinig succes.

In verschillende landen wordt er in de laatste jaren echter wel al veel strenger opgetreden tegen de ivoorhandel. Het Verenigd Koninkrijk heeft een quasi totaalverbod inzake ivoorhandel ingevoerd. In China, de Verenigde Staten, Frankrijk en Nederland is de invoer, uitvoer en de interne handel in ivoor strikt aan banden gelegd. In de ivoorcentra Taiwan en Hong Kong zal de handel verboden worden en Singapore volgt allicht binnenkort.   

Daarom is het belangrijk dat ook wij ambitieuze stappen zetten in de strijd tegen de illegale ivoorhandel. En dat doen we vandaag, met dit wetsvoorstel dat:

  • De straffen verhoogt voor ivoorsmokkel;
  • De invoer en uitvoer van ivoor verbiedt, behoudens enkele strikte uitzonderingen;
  • De handel in ruw ivoor verbiedt;
  • De handel in bewerkt ivoor verbiedt, behoudens transacties tussen musea voor ivoor ouder dan 3 maart 1947;
  • De handel verbiedt in ivoor verwerkt in andere voorwerpen, behoudens:
    • ten eerste voor voorwerpen ouder dan 3 maart 1947 en met minder dan 20 procent ivoor;
    • ten tweede voor voorwerpen ouder dan 3 maart 1947 bij transacties tussen musea;
    • en ten derde voor muziekinstrumenten ouder dan 1 juli 1975 met minder dan 20 procent ivoor.    

Het is niet de bedoeling om de eigenaars van ivoor te culpabiliseren of om excessieve restricties op te leggen aan de verkoop van ivoor, maar wel om ervoor te zorgen dat Belgisch ivoor en Belgische certificaten niet meer kunnen gebruikt worden door criminele organisaties als dekmantel voor de internationale handel in illegaal ivoor.

Rita Gantois wijst er op dat “de stroperij op olifanten de economie in de betrokken Afrikaanse landen ondermijnt en miljarden oplevert voor internationale criminele en terroristische organisaties.”

Op Europees niveau klaagt Mark Demesmaeker de dubbelzinnige houding van de Europese Unie aan: “Blijkbaar speelt Europa nog steeds een rol als draaischijf voor illegaal ivoor. Dit moet nu stoppen.”

Op Europees niveau pleitte N-VA reeds voor de zomer voor:

  • De afschaffing van de Europese ‘antiekuitzondering’.
  • Koolstofdatering voor bewerkt ivoor en voorwerpen met meer dan 20 procent ivoor, met een geschatte waarde hoger dan 2.000 euro, alvorens verkoopcertificaten worden afgeleverd.
  • Een permanent verbod op import en export van ruw ivoor in de Europese Unie. Sterke beperkingen op de invoer en uitvoer van voorwerpen met of uit ivoor.
  • Wat betreft de handel in ivoor: een verbod op handel in ruw ivoor en een verbod op handel in voorwerpen uit of met ivoor, die dateren van na de inwerkingtreding van de CITES-conventie op 1 juli 1975.