Poetsen blijft poetsen, ook bij zorgbehoevende

Door Peter Persyn, Miranda Van Eetvelde op 11 maart 2016, over deze onderwerpen: Het middenveld, Ouderenzorg

"In tijden van besparing wordt het bestaande stelsel van de poetshulpen in de aanvullende thuiszorg best gewoon afgeschaft", schrijven Peter Persyn en Miranda Van Eetvelde (N-VA) op knack.be. "Het ACV wil hier duidelijk de belangen van de zuil veiligstellen, op kosten van de Vlaamse schatkist."

Moeten zorgbehoevende personen hun poetshulp met dienstencheques inruilen voor de poetshulp van de aanvullende thuiszorg? Het ACV vindt van wel. Wij zijn het daar absoluut niet mee eens. Voor ons is en blijft poetsen poetsen en maakt het niet uit waar en bij wie wordt gepoetst. In tijden van besparing wordt het bestaande stelsel van de poetshulpen in de aanvullende thuiszorg best gewoon afgeschaft, wegens te duur en geen aanwijsbare meerwaarde. Het ACV wil hier duidelijk de belangen van de zuil veiligstellen, op kosten van de Vlaamse schatkist.

"De ene poetshulp is de andere niet". Zo luidt de boodschap van een verzoekschrift van de christelijke vakbond ACV-voeding aan de voorzitter van het Vlaamse Parlement. De indieners betogen dat poetshulpen van dienstenchequebedrijven niet langer mogen poetsen bij personen met verhoogde zorgbehoefte, bv. ouderen met beginnende dementie of chronisch zieken met sterk verminderde zelfredzaamheid.

Volgens het ACV zou in zorgsituaties poetshulp enkel mogen worden uitgevoerd door poetshulpen van de diensten 'aanvullende thuiszorg' (AT), onderdeel van de grote diensten Gezinszorg (GZ): Familiehulp, Familiezorg, Solidariteit voor het Gezin, OCMW's... Deze poetshulpen werken samen met de gezinshulpen van diezelfde diensten. Gezinshulpen zorgen bij mensen met verhoogde zorgbehoefte voor hulp bij wassen, kleden, eten, ...

De argumentatie van het ACV lijkt op het eerste gezicht redelijk. Poetshulpen die betaald worden via dienstencheques zijn enkel opgeleid om te poetsen, niet om zorgen te verlenen. Bovendien zouden volgens de indieners de 'dienstenchequers' geen raad weten met specifieke zorgnoden. De poetshulpen van de aanvullende thuiszorg, zo stellen zij, hebben een bredere opleiding gevolgd om o.a. zorgvragen te detecteren.

Kostprijs

De N-VA vroeg hoorzittingen met de betrokken middenveldorganisaties en dienstencheque-bedrijven. Wij vonden het nuttig en nodig in deze discussie een juist zicht te krijgen op het takenpakket, de omkadering en het kostenplaatje. De onderstaande tabel zet een aantal cijfers op een rijtje:

Het verschil in kostprijs tussen beide systemen van poetshulp doet de wenkbrauwen fronsen. Nochtans gaat het in beide gevallen over exact hetzelfde werk, verricht door dezelfde profielen van werknemers.

De meeruitgave voor de overheid van minstens 8 euro per uur bij de poetsers van de aanvullende thuiszorg is volgens het ACV te verantwoorden door de extra opleiding en zgn. 'omkadering'. Uit de hoorzittingen in de commissie bleek echter dat er geen wezenlijk verschil is met de poetshulp verleend door de dienstenchequers. De grijze zone - het detecteren en doorverwijzen van zorgvragen - die door het ACV wordt aangevoerd, bestaat in de praktijk niet: poetsen is poetsen, zorg is zorg. Indien een klant zorg en ondersteuning nodig heeft, moeten verzorgenden of gezinshulpen ingeschakeld worden; de doorverwijzing naar gezinshulp behoort niet tot de verantwoordelijkheden van een poetshulp en mag daar ook niet toe behoren.

Je kan immers maar aanspraak maken op een thuiszorgpoetshulp na een sociaal onderzoek door een maatschappelijk werker. Deze moet de zorgnood in kaart brengen en een onderzoek van het gezinsinkomen doen, om zo de eigen bijdrage van de gebruiker te bepalen. De zorgnood/zorgvraag is vooraf dus reeds gekend en geobjectiveerd door de maatschappelijk werker. Dat thuiszorgpoetshulpen naast het poetsen ook de zorgvragen moeten detecteren, klopt dus niet. Bijgevolg lijkt ons de inzet van de goedkopere dienstencheque-poetshulpen bij zorgbehoevenden de meest efficiënte besteding van beperkte middelen. Te meer omdat de flexibele dienstenchequers beter passen in het nieuwe model van vraag-gestuurde persoonsvolgende financiering (PVF) van zorg, waar de Vlaamse overheid naar toe wil.

Het stelsel van poetshulp in de aanvullend thuiszorg wordt best gewoon afgeschaft, uiteraard met een uitdoofscenario voor de werknemers die nu in het statuut zitten. Dit zal niet alleen goedkoper zijn voor klant en overheid, maar ook voorgoed komaf maken met elke mogelijke onduidelijkheid of 'grijze zone' met betrekking tot het detecteren van zorgvragen. Gedaan met poetshulpen die ook een beetje verzorgen en gezinshulpen die ook een beetje poetsen. Poetsen wordt gedaan door poetshulpen, betaald met dienstencheques; zorg en ondersteuning gebeuren door verzorgenden of 'gezinshulpen' van de diensten gezinszorg. Poets aan de lijn.

Hoe waardevol vond je dit artikel?

Geef hier je persoonlijke score in
De gemiddelde score is